inloggen of maak zelf een dagboek

 

Dagboek: Tepelkloven van het zogen en zo´n kriebel aan mijn teen...

Na vijf maanden reizen werd het tijd om ons steentje bij te dragen in de wereld door vrijwilligerswerk te gaan doen. Ons eerste project was de Lifeline Clinic in Epukiro waar gratis gezondheidszorg wordt verleend aan de achtergestelde Bushmen. Voor Peter een oude droom die werkelijkheid werd, voor Saskia een spannende introductie in de maffe wereld van een ziekenhuis.

Toen we op vrijdag 27 november aankwamen op het vliegveld van Windhoek bleek dat Saskia´s flightbag was opengebroken. Het slotje was compleet verdwenen en de rits kapot gerukt. Toen we nerveus haar tas onderzochten bleek dat ´ze´ alleen haar bovenste compartiment hadden doorzocht waar voornamelijk vieze strings in zaten. Gelukkig was er dus niets weg en zat er ook geen drugs in onze tassen.

Omdat de kliniek in het weekend dicht was werden we eerst naar de Naankuse Wildlife Sanctuary (de farm) gebracht. Dit is eigenlijk ons tweede project en hier zullen we jullie in de volgende blog alles over vertellen. De kliniek in Epukiro is enkele jaren geleden opgericht door Marlies en Rudi van Vuuren nadat het lokale ziekenhuis medische zorg weigerde aan een Bushmen kindje waardoor het overleed. De Lifeline Clinic is gevestigd in een mooi gebouw dat door een Nederlandse geldschieter voor ze is gekocht. Inmiddels werken er een zuster (Anna) en dokter (Laura) die de patiënten verzorgen die soms dagen moeten lopen om er te komen. De in verhouding grote en rijke Harare bevolking mag ook naar de kliniek komen maar die moeten gewoon betalen.

Wij werden redelijk in het diepe gegooid; de eerste dag moesten we samen al de anamnese (klacht van de patiënt en zijn voorgeschiedenis) uitvragen en deze samenvatten voor de dokter. Omdat de patiënten geen Engels spraken hadden we hier twee lokale tolken voor. Dit ging alleen niet altijd van een leien dakje… De eerste dag was Frans niet aanwezig omdat hij aangifte aan het doen was op het politiebureau. Zijn buurman had zijn deurpost namelijk gejat om zijn avondeten op te koken. Anna, de andere tolk en tevens schoonmaakster, was nog veel erger. Ze hing gapend en ongeïnteresseerd als een zak hooi in een hoek en je had mazzel als je haar kon verstaan. Ook zij was op een gegeven moment weg omdat ze naar het politiebureau werd geroepen waarna ze inclusief politie terugkwam naar de kliniek. Het bleek dat ze spullen op krediet had gekocht in een winkel. De politieagente kwam onderhandelen over een voorschot op haar salaris maar Anna had ook bij de kliniek al schulden waardoor ze uiteindelijk wegging om een geit te gaan verkopen. Omdat ook Frans er die dag niet was zaten we zonder tolk. Gelukkig bleek dat wij Afrikaans aardig konden verstaan omdat het aardig op Nederlands leek. Met veel handen en voetenwerk konden we het spreekuur toch redelijk goed afronden.

De tweede dag mochten we na een korte instructie al injecties geven in de bil van een patiënt. Gelukkig hebben de Harare vrouwen echt enorme konten dus het mikken was in ieder geval geen probleem. De onhandige Sas kreeg het bij haar eerste patiënt echter voor elkaar om eerst haar linkerhand open te halen aan het glazen flesje om vervolgens haar rechterhand te prikken aan de naald. Peter nam het van de met pleisters versierde Saskia over. De tweede keer haalde Sas alleen maar één hand open en de derde keer ging het perfect…

Eén keer kregen we een hele groep vrouwen die allemaal de prikpil moesten krijgen dus dat was aardig doorpoten. Ze werkten allemaal op een farm die ook voor hen in de gaten hield wanneer ze weer een nieuwe prik moesten krijgen. De vorige keer was dit overigens niet helemaal goed gegaan en werden ze een maand te laat naar de kliniek gestuurd waardoor er al weer drie dames zwanger waren. Toen ze allemaal weg waren bleken ze ook honderden gratis condooms te hebben meegenomen… die waren aardig wat van plan!

Omdat de condooms op waren gingen Saskia en Laura naar de staatskliniek die de door de overheid verstrekte rubbers nog in voorraad had. Eenmaal daar aangekomen bleken ze alleen nog maar de maat small te hebben maar volgens de Harare verpleger hadden de Bushmen toch allemaal kleine piemels. Dat werd voor onze eigen ogen bevestigd toen we een patiënt kregen met genitale wratten. Zelfs maatje small zou nog te groot zijn… Eén van de wratten zat half in de urinebuis van de patiënt wat ongelofelijk pijn moest doen. We kregen van de tolken echter te horen dat deze man zijn zusje had verkracht. We hebben serieus in dubio gestaan of we de beste man moesten vertellen dat we niets voor hem konden doen…

De avonden in het huis waren lang en rustig. Zuster Anna, Laura en Stewart (de kok en klusjesman) trokken zich meestal op hun eigen kamer terug. Het hoogtepunt van elke dag was het cocktail uur op de veranda voor het huis. Elke dag rond borreluur kwamen de hoogbejaarde Otto en Anna (ja weer een andere Anna), die in een hutje in de tuin woonden, een glas wijn halen. Otto leefde helemaal in zijn eigen wereld en maakte de gekste dansjes, gebaren en geluiden in de Bushmen taal terwijl zijn vrouw helemaal in een deuk lag (zie ook filmpje). Af en toe biggelden ook bij ons de tranen over onze wangen van het lachen. (Red: Gelukkig werden de stille momenten na het cocktail uur opgevrolijkt door de lokale shabeens (kroegen) die 24 uur per dag verschrikkelijke muziek draaiden)

Verder gingen we in het weekend als afwisseling naar de farm waar we in Windhoek het afscheidsfeest van zuster Anna hebben gevierd. Tijdens het feestje kondigde Rudi echter aan dat ze nog langer bleef wat nogal vreemd is op iemands afscheid. Hetzelfde weekend hebben we ook samen Sinterklaas gevierd met de pepernoten die Saskia´s moeder mee naar Kuala Lumpur had genomen.

De problemen in de kliniek waren divers en soms bizar. Het begon er mee dat we vaak de patiënten niet uniek konden identificeren. Ze wisten hun geboortejaar niet, op de een of andere manier heette de helft Anna en één patiënt had zelfs alle pagina´s uit haar medisch paspoort opgerookt. Als meest trieste geval kregen we een jongetje van één jaar oud op het spreekuur dat binnen 3 maanden 6 kilo was afgevallen. Zijn ouders bleken het weinige geld dat ze hadden op te maken aan alcohol waardoor er geen eten meer voor de kinderen was. Er waren helaas heel veel alcohol gerelateerde problemen… Een andere man gaf als baan op ´drinking´. Een hoogzwangere vrouw kwam ´s ochtends vroeg stomdronken de kliniek in en vond het heel normaal dat door haar drankmisbruik haar baby’s al na acht maanden geboren werden.

Een van de laatste dagen kwam er een kerel met een verstopte katheter (Red: Saskia ging snel even wat anders doen). Nadat we deze met pijn (voor hem) en moeite hadden vervangen kwam hij de volgende dag weer terug. Hij had de hele katheter inclusief het waterballonnetje van een centimeter in diameter dat in zijn blaas zat er ´s nachts uitgerukt. (Red: Auw! Auw! Auw!) 

De laatste dag bleek dat Laura niet een hele sterke maag had. Toen er een teennagel van een voet verwijderd moest worden riep ze snel de zuster erbij omdat ze zelf helemaal wit wegtrok. Als afscheidscadeau kwam er dezelfde dag een man met een enorme steekwond in zijn elleboog. Een grote lap vlees hing los, het gewricht was opengesneden en een aantal pezen waren doorgesneden. Dit alles had de dag ervoor plaatsgevonden omdat hij iemand om sigaretten vroeg. Omdat ze echter met een ezelkar naar het ziekenhuis moesten kwam hij pas een dag later op spreekuur aan. 

Tijdens onze wandeltochten door het dorp konden we goed het verschil zien tussen de vieze hutjes waar de Bushmen woonden en de huizen van de Harare bevolking. Een groot gedeelte van de oorzaak ligt overigens aan het verschil in instelling. De Bushmen liggen overdag lui onder een boom terwijl de Harare druk bezig zijn in hun tuintje. Waar de mensen in Zuid-Amerika naar je spugen als je ze op de foto wilde zetten zijn de mensen hier teleurgesteld als je het niet doet. Van alle kanten riep iedereen “Photo, Photo!” waardoor onze wandelingetjes soms wat langer duurden dan gepland. 

Omdat het in de kliniek soms rustig was hebben we voor onszelf nog allerlei andere klussen bedacht. Peter heeft een computernetwerk in het ziekenhuis aangelegd, de computers geïnstalleerd, gratis software bij Microsoft losgepraat, een iconensysteem voor bijsluiters geregeld en diverse dingen gerepareerd terwijl Saskia voornamelijk in de apotheek werkte tussen alle medicijnen.

Het merendeel van de patiënten had overigens diarree, hoesten, griep, gewrichtspijn of TBC. Laura gaf aan dat we een redelijk grote kans hadden om zelf ook TBC op te lopen. Saskia ligt hier inmiddels hoestend in bed dus wellicht is het handig als we dit eerst even checken voordat we weer naar ons werk gaan… 

Op donderdag 10 december vertrokken we naar de farm waar we Paula ontmoetten en we een beestachtige tijd hebben gehad!

Liefs Saskia en Peter

Vorig bericht Volgend bericht

Reacties

Reageer op dit bericht

Naam:
E-mail:
Bericht:

Stuur mij een bericht bij elke nieuwe reactie op dit verhaal
Meld mij aan voor de mailinglijst dit dagboek
Ik ontvang graag maandelijks het hamba.nl magazine

Type de code over: